Aan Solidaridad/Jeroen Douglas,

Beste mensen.

Jullie kiezen ervoor je in te zetten voor vrijwillige certificering van ‘beter’ geproduceerde soja. Maar hierbij dreigen jullie het grotere verband uit het oog te verliezen. In ruil voor veel te zwakke en heel algemene voorwaarden gaan jullie akkoord met ‘ verantwoord’ verklaren van GM soja. RoundupReady soja die is gemaakt  voor grootschalig gifgebruik, met alle gevolgen van dien.

Juist omdat Solidaridad een van de zeer weinige maatschappelijke organisaties is die zich hiervoor leent, krijgt een absoluut onverantwoord product als RoundupReady soja het label ‘verantwoord’. Dat label gaat de soja-expansie niet tegen, maar geeft daar juist draagvlak aan.

In een reactie zeggen jullie dat er geen ander ‘impactvol alternatief’ is dan vrijwillige certificering, om iets aan de sojaproblematiek te doen. Zijn campagnes zoals van Milieudefensie en Greenpeace voor alternatieven voor veevoer of tegen vleesconsumptie dan niet effectief? Of de succesvolle strijd van boerenbewegingen tegen illegale verkoop van publiek land aan sojaboeren in Paraguay?

Er kleven grote bezwaren aan de certificerings-strategie. Deze doet niets tegen de soja-expansie.  Het is zeer onduidelijk wie in landen als Paraguay de intensieve monitoring gaat doen die nodig is. De Ronde Tafel concept-criteria voorkomen niet dat er ontbost gaat worden, ook voor ‘verantwoorde’ soja, en doet niets aan de sociale problemen die de sojamonocultuur veroorzaakt. Onlangs diskwalificeerden zes Nederlandse NGO’s de RTRS: “In de huidige vorm zijn wij van mening dat de RTRS niet bijdraagt aan de toekomstige verduurzaming van de sojaproductie en handel, en ook niet aan de beleidsdoelstellingen ten aanzien van armoedebestrijding, duurzame ontwikkeling en biodiversiteitbescherming van de Nederlandse overheid.”

De recente toelating van Syngenta en Monsanto laat geen twijfel naar wie de RTRS haar oren laat hangen.

Het is niet voor niets dat vorig jaar 130 maatschappelijke organisaties zich tegen de RTRS hebben uitgesproken. Ook het Friends of the Earth netwerk en de Global Forest Coalition deden dat, en Greenpeace is eveneens erg gekant tegen de RTRS. Boerenorganisaties uit Latijns Amerika hebben bij elke conferentie geprotesteerd. Waarom luisteren jullie niet naar deze organisaties?

In jullie reactie staat ook dat Solidaridad met familieboeren uit India en Brazilië werkt zodat zij non-GM soja kunnen leveren aan Nederlandse firma’s, en dat dat zonder de RTRS niet mogelijk was geweest. Dit is vreemd, want een certificeringssysteem voor zogenaamde Basel soja (niet-GM) bestaan al sinds 2004. Juist het RTRS label maakt het voor deze grote Nederlandse firma’s mogelijk snel over te stappen op goedkopere ‘verantwoorde’ soja van grote producenten.

Maar Solidaridad gaat zelfs nog verder. In de Round Table on Sustainable Biofuels (RSB) zat uw organisatie in het GMO ‘expert panel’. De conclusie van dat expert panel, waarin naast Solidaridad ook Syngenta zat, was dat GMO’s niet uitgesloten hoeven te worden van het label ‘duurzaam’, als ze op sociaal of milieugebied niet slechter scoren dan non-GMOs, zonder nader te specificeren hoe dit ingevuld moet worden. Hierdoor staat de deur open voor ‘duurzaam’ gelabelde GM bomen, bijvoorbeeld; een groot gevaar voor de biodiversiteit en verboden bij onder andere labels als het FSC keurmerk.

Tot slot nog een opmerking. Solidaridad heeft onlangs nog de milieuaspecten van genetisch gemanipuleerde soja laten onderzoeken door Universiteit Wageningen. De onderzoeksopzet werd door het publiek van het ‘GM soy debate’ hevig bekritiseerd. Opvallend is vooral dat verzuimd werd de sociaal-economische aspecten door een daarin gespecialiseerd team te laten onderzoeken. Hoe kan dit?

Met vriendelijke groet,

Namens het GM gifsoja team,

Nina Holland